Γιατί πρέπει να διαβάσεις τα βιβλία του Haruki Murakami.

murakamifoithtips

Οι Εκδόσεις Ψυχογιός προσφέρουν δύο βιβλία του Haruki Murakami στους αναγνώστες του Φοιτηtips. Για να συμμετέχετε στον διαγωνισμό, συμπληρώστε τα στοιχεία σας εδώ.

Είναι βιβλία που ακόμη και μετά από χρόνια μπορείς να θυμηθείς τα ονόματα των χαρακτήρων, την ακριβή σειρά των γεγονότων, ίσως ακόμη και ολόκληρες ατάκες που προχωρούσαν την πλοκή. Κάποια από αυτά τα βιβλία ανήκουν στα μεγάλα κλασσικά, ενώ άλλα απλώς ανοίχτηκαν τυχαία και μας άφησαν αυτήν την ανάμνηση μιας συκεκριμένης σειράς γεγονότων.

Κοιτώντας τη στοίβα με τα βιβλία του Haruki Murakami που έστησα στην άκρη του γραφείου μου, συνειδητοποίησα πως εδώ δεν συνέβαινε κάτι τέτοιο.

Ανάμεσα στο πρότελευταίο (και τρίτομο) 1Q84 και το αγαπημένο Νότια των Συνόρων, Δυτικά του Ήλιου, βρίσκονταν το Σπούτνικ Αγαπημένη. Λατρεμένο κι αυτό, σίγουρα. Θυμόμουν καθώς το τελείωνα να λέω πως «αυτό είναι ένα μαγευτικό βιβλίο». Αλλά, αν με ρωτούσες πριν από δέκα λεπτά, ίσως να μην θυμόμουν καν ότι υπήρχε, αυτό το αγαπημένο μου βιβλίο από τον αγαπημένο μου συγγραφέα.

Μα και όλα τα βιβλία του μαζί, αναρωτήθηκα, με ποιόν ακριβώς τρόπο υπήρχαν για μένα (πέραν φυσικά από εκείνα τα δύο που ξαναδιάβασα πρόσφατα); Πόσο καλά μπορούσα να θυμηθώ τις λεπτομέρειες τις πλοκής και των χαρακτήρων; Το Κουρδιστό Πουλί για παράδειγμα;

Ετοιμάζοντας αυτό το άρθρο, συνειδητοποίησα πως δεν θυμόμουν την ιστορία του. Μονάχα όταν έφτασα στην περίληψη της Wikipedia επέστρεψαν στο μυαλό μου οι εικόνες από μια χαμένη γάτα και ένα βαθύ, σκοτεινό πηγάδι.

Αλλά, και πάλι, ήταν παράξενο: Μπορεί να μην θυμόμουν λεπτομέρειες, αλλά αυτά τα βιβλία τα ήξερα – όσο τίποτε άλλο.

Ίσως και αυτό να είναι που με δένει με τα έργα του Murakami. Ότι, μετά από ένα σημείο, τα σύνορα μεταξύ των διαφορετικών βιβλίων του αρχίζουν και χάνονται, μπλέκονται μεταξύ τους όπως δύο κύτταρα στο μικροσκόπιο που πιέζονται μεταξύ τους μέχρι να γίνουν ένα.

Όμως, φταίει και ο Murakami. Ο άνθρωπος είναι θύμα των συγγραφικών του εμμονών – κι αν υπάρχει θετικότατη έννοια για την λέξη θύμα, τότε μόλις τη χρησιμοποίησα.

Ο Murakami είναι από τους συγγραφείς που γράφουν πρώτα για τον εαυτό τους, και μετά για εμάς. Ο Ιάπωνας outsider που τυχαία ξεκίνησε το γράψιμο και δεν μπορεί ακόμη και σήμερα να εξηγήσει γιατί είναι τόσο πετυχημένος. Είναι ο μοναχικός άνθρωπος, που αγαπάει τις γάτες και που έζησε μια ζωή σε ένα (ιδιόκτητο) jazz bar ακούγοντας κλασσική μουσική. Και αυτό φαίνεται, αφού τα έργα του μιλάνε κυρίως για μοναξιά, κλασσική και τζαζ μουσική και γάτες. Και σεξ. Ναι, σίγουρα για σεξ, αλλά όπως βλέπει ο Murakami το σεξ.

Μπορεί γι’ αυτό να αισθάνομαι αυτό το μοναδικό δέσιμο με τα έργα του. Μου αρέσει η επιφανειακή απλότητα του λόγου του που σε δεύτερη ανάγνωση κρύβει σημαντικό βάθος. Σίγουρα ταυτίζομαι με τους μοναχικούς χαρακτήρες και τις ατμοσφαιρικές στιγμές που εκτιλύσσονται νύχτα σε έναν κόσμο που πάντα κρύβει κάτι μαγικό (όπως λέμε “υπερφυσικό”). Και θεματολογικά, λίγα πράγματα με αγγίζουν όσο οι ανθρώπινες σχέσεις.

Αλλά ο βασικός λόγος που διαβάζω τον Murakami είναι πως, αργά η γρήγορα, τα βιβλία του χάνονται, και το μόνο που μένει είναι οι εικόνες από κάτι αναμνήσεις που ξεχνάς αν είναι δικές σου ή φτιαχτές. Οι στιγμές που έζησες μέσα από τους χαρακτήρες του χάνουν τη σύνδεσή τους με τις λέξεις ενός βιβλίου και γίνονται ένα θολό αίσθημα οικοιότητας.

Τελειώνοντας ένα βιβλίο του, είναι λες και η τελευταία του πρόταση χτίζει μια γέφυρα για να έρθει ο κόσμος του στον δικό σου – ακριβώς όπως ένα ζωντανό όνειρο που ξυπνάς πριν προλάβεις να δεις το τέλος του.

Ακριβώς όπως ένα όνειρο. Γι’ αυτό νιώθω έτσι για τον Murakami. Γιατί αυτός ο Γιαπωνέζος τυπάς που ποτέ μου δεν έχω γνωρίσει στην πραγματικότητα, μου έχει ανοίξει μέσα από τα βιβλία του ένα παράθυρο στα δικά του όνειρα, που μπορώ όμως να τα ζήσω ξύπνιος.

Τρία βιβλία για να ξεκινήσεις.

1. Το κουρδιστό πουλί (The Wind-Up Bird Chronicle)

kourdp

Η γάτα του Τόρου Οκάντα εξαφανίζεται κι αυτό αναστατώνει τη γυναίκα του, που γίνεται όλο και πιο απόμακρη. Ύστερα αρχίζει μια σειρά από μυστηριώδη τηλεφωνήματα. Και καθώς ξετυλίγεται αυτή η συναρπαστική ιστορία, η απλή, μετρημένη και κάπως ανιαρή ζωή του Οκάντα (ο οποίος μαγειρεύει, διαβάζει, ακούει τζαζ και όπερα και πίνει μπίρα στο τραπέζι της κουζίνας του) έρχεται τα πάνω κάτω, και ξεκινάει ένα αλλόκοτο ταξίδι με αφανείς οδηγούς διάφορους παράξενους ανθρώπους, που ο καθένας έχει να διηγηθεί και μια ιστορία.

Είναι δύσκολο να επιλέξω ένα βιβλίο ως το καλύτερο για την εισαγωγή στα έργα του Murakami, γιατί ψάχνω αυτό που είναι το πιο ισορροπημένο μεταξύ του χαρακτηριστικού του σουρεαλισμού και μιας mainstream αισθητικής για το τι αποτελεί “απολαυστικό βιβλίο”.

Οπότε, νομίζω πως το καλύτερο γι’ αυτή την περίπτωση αποτελεί Το Κουρδιστό Πουλί, ένα μεγάλο και χορταστικό βιβλίο που συγκεντρώνει τις περισσότερες συγγραφικές εμμονές του Murakami και ταυτόχρονα θεωρείται ένα από τα καλύτερά του.

2. Το Νορβηγικό Δάσος (Norwegian Wood)

9789604966530

Οδηγημένος από τη μελωδία, ο Τόρου θυμάται τη Ναόκο, την πρώτη μεγάλη του αγάπη – και κορίτσι του καλύτερου φίλου του. Η Ναόκο αγαπούσε αυτό το τραγούδι και ποιος μπορεί να πει αν είναι η γυναίκα ή η μουσική –ή και οι δύο– που γεννούν στον Τόρου τις εικόνες της φοιτητικής του ζωής, είκοσι χρόνια πριν, στο Τόκιο, την έντονη εποχή των παθών, του ερωτισμού και του σεξ, αλλά και την εποχή της ματαίωσης, των άτυχων επιθυμιών, της απώλειας.

Είναι η εποχή που εισβάλλει στη ζωή του σαρωτικά η Μιντόρι, η γυναίκα-γρίφος και δίλημμα, η γυναίκα-ορόσημο που έμαθε στον νεαρό Τόρου Βατανάμπε τι σημαίνει να επιλέγεις ανάμεσα στο μέλλον και στο παρελθόν.

Το βιβλίο του Murakami με τον λιγότερο δυνατό σουρεαλισμό, ήταν και αυτό που ο ίδιος είχε δει σαν «προσωπικό στοίχημα για να αποδείξει ότι μπορεί να γράψει και πιο mainstream βιβλία».

Το κατάφερε με το παραπάνω, αφού είναι το βιβλίο που τον έκανε παγκόσμιο συγγραφικό σούπερσταρ. Εγώ νομίζω πως δεν είναι από τα καλύτερά του, αλλά είναι σίγουρα υπερ-κατάλληλο για έναν καινούριο αναγνώστη του.

3. Νότια των Συνόρων, Δυτικά του Ήλιου (South of the Border, West of the Sun)

notiaton

Η Σιμαμότο, ο μεγάλος παιδικός έρωτας του Χατζίμε, εμφανίζεται ξανά μετά από είκοσι χρόνια, μυστηριώδης και πιο όμορφη από ποτέ. Και καθώς ζωντανεύει το παρελθόν, ο Χατζίμε, ευτυχισμένος οικογενειάρχης και επιτυχημένος ιδιοκτήτης ενός τζαζ κλαμπ, είναι έτοιμος να τινάξει το παρόν του στον αέρα.

Η πιο προσωπική μου πρόταση απ’ όλες, το Νότια των Συνόρων, Δυτικά του Ήλιου είναι το απόλυτο βιβλίο του Murakami για την ανεκπλήρωτη αγάπη.

Γραμμένο στο πρώτο πρόσωπο (όπως προτιμώ τα έργα του), ατμοσφαιρικό και γεμάτο jazz μουσική.

Σχετικά με τον Άχρωμο Τσουκούρου Ταζάκι.

9786180107562

Εχθές το βράδυ τελείωσα τον Άχρωμο Τσουκούρου Ταζάκι – το τελευταίο του βιβλίο, που μόλις κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Ψυχογιός. Η αλήθεια είναι πως, μετά το τεράστιο 1Q84, το οποίο είχε διαφημιστεί και ως το magnum opus του (αλλά προσωπικά με είχε ελαφρώς απογοητεύσει) είχα μεγάλη περιέργεια να δω που θα το πήγαινε.

Την περιέργειά μου, μάλιστα, τσίγκλιζαν ακόμη περισσότερο τα μοιρασμένα reviews: Οι μισοί το εκθείαζαν σαν πραγματικό, πεντακάθαρο έργο του Murakami, άλλοι το βρήκαν βαρετό.

Εχθές, όμως, το διάβασα ολόκληρο – μέσα σε μόνο δύο μέρες, αφού από τη μία ήταν μεσαίου μεγέθους, αλλά και επειδή βιβλία που έχουν στο επίκεντρο ένα μυστήριο σε κρατάνε εύκολα κολλημένο.

Το συμπέρασμα είναι πως ο Άχρωμος Τσουκούρου Ταζάκι είναι ένα από τα καλά βιβλία του Murakami. Ένιωσα σαν να πήρε τα χαρακτηριστικά των παλιότερων (και αξεπέραστων) βιβλίων του και τα ανακάτεψε στο μπλέντερ με το τρίτο-πρόσωπο και το εκφραστικό στυλ του 1Q84. Και φυσικά, το μέγεθός του είναι σωστό, ακόμη κι αν, όπως δήλωσε ο ίδιος, το συγκεκριμένο βιβλίο ξεκίνησε ως μια μικρή ιστορία, που απλά πήρε από μόνη της τον δρόμο για να γίνει ολόκληρο βιβλίο.

Διαγωνισμός για δύο βιβλία του Haruki Murakami από τις εκδόσεις Ψυχογιός.

Μετά από όλα αυτά, πιστεύω ότι κάποιοι από εσάς θα θέλουν να γνωρίσουν και οι ίδιοι τα έργα του κυρίου Murakami.

Γι’ αυτό και οι εκδόσεις Ψυχογιός προσφέρουν σε δύο τυχερούς αναγνώστες του Φοιτηtips ένα αντίτυπο του Άχρωμου Τσουκούρου Ταζάκι και ένα από Τις Μικρές Ώρες.

Για να συμμετέχετε στον διαγωνισμό κάντε κλικ εδώ και συμπληρώστε τα στοιχεία σας – συμμετέχοντας ταυτόχρονα και στο newsletter του Φοιτηtips που θα ξεκινήσει σύντομα.

Και φυσικά ελπίζω το άρθρο αυτό να γίνει η αφορμή για κάποιους να μπουν στον κόσμο του Murakami. Οι μισοί είναι πιθανόν να κλείσουν το πρώτο τους βιβλίο μπερδεμένοι, ενώ οι άλλοι μισοί να βρεθούν με έναν νέο (συγγραφικό) έρωτα.

Στην τελική, ο Haruki Murakami είναι love or hate συγγραφέας, απόλυτα πολωτικός, όπως κάθε αυθεντικό πράγμα στον κόσμο.

3 comments

  1. Δωροθέα says:

    Εξαιρετικός συγγραφέας…δεν υπάρχει περίπτωση να μην σε προβληματίσει με τα θέματα που πραγματεύεται! Έχω διαβάσει όσα βιβλία του έχουν μεταφραστεί στα ελληνικά και όλα με έβαλαν σε σκέψεις για πολύ καιρό! Επίσης Alex Emexezidis σ’ευχαριστώ που έβαλες στη λίστα το “Νότια των συνόρων, δυτικά του Ήλιου”…ήμουν ενθουσιασμένη μ’αυτό το βιβλίο αλλά σε όποιον το πρότεινα δεν με συμμερίστηκε 🙂 Να προσθέσω επίσης και το “Ο ελέφαντας εξαφανίζεται” το οποίο μόλις τελείωσα και το βρήκα καταπληκτικό, είναι συλλογή διηγημάτων… Είναι “περίεργος” συγγραφέας και μπορεί να σας ξενίσει λίγο, αλλά πιστέψτε με, αν τον διαβάσετε θα τον μνημονεύετε για καιρό!

    • Alex Emexezidis says:

      Γειά σου Δωροθέα. 🙂 Να ξέρεις, όταν σκεφτόμουν να κάνω το γενικά πρώτο post στο Φοιτηtips που ειναι αποκλειστικά για βιβλία/συγγραφείς, ήξερα πως αν κάνω για τον Μουρακάμι θα ήταν μια… περίεργη κίνηση.

      Αυτό γιατί είναι ένας συγγραφέας love or hate όσο δεν πάει… Είμαι σίγουρος πως οι περισσότεροι που τελειώνουν ένα βιβλίο μένουν με μια περίεργη έκφραση, όπως όταν τρως κάτι σε ξένο σπίτι και στην πρώτη μπουκιά δεν σου αρέσει καθόλου, αλλά δεν μπορείς να κάνεις και αλλιώς για να μην τους προσβάλεις. Αυτή την άβολη έκφραση.

      Αλλά, στο διάολο το mainstream, είναι ο δικός μου αγαπημένος συγγραφέας (αυτόν τον καιρό).

      Τέλος πάντων, τα βιβλία του είναι λεπτεπίλεπτες δουλειές που σίγουρα δεν θα αρέσουν σε έναν φαν του hardcore ρεαλισμού και του Χολιγουντιανού, στερεοτυπικού plot. Είναι για ανθρώπους που τους αρέσει να τρώνε μόνοι τους, ακούγοντας χαλαρή μουσική. Όπως οι χαρακτήρες των βιβλίων του.

      Επίσης εχθές τέλειωσα ένα από τα παλιά του, το A Wild Sheep Chase. Στο καραπροτείνω (αν και δεν νομίζω να υπάρχει στα Ελληνικά). Είναι πολύ καλό – ειδικά διαβάζοντάς το μετά από “μετριότητες” όπως το 1Q84.

      • Δωροθέα says:

        Το σκέφτηκα να αρχίζω να διαβάζω τα αμετάφραστα στα αγγλικά… Θα το δοκιμάσω! (Να ξέρεις σε λίγο καιρό θα βγει το “Kafka on the shore” από τον Ψυχογιό, είναι υπό μετάφραση.) Συμφωνώ σε όλα όσα έγραψες 100%, ειδικά στο σημείο με τη μουσική…έτυχε κάποια στιγμή να ακούσω από κάπου Thelonious Monk ενώ διάβαζα το Νορβηγικό Δάσος, το πρώτο του Μουρακάμι που έπιασα στα χέρια μου, και ταίριαζε τόσο πολύ που τελείωσα το βιβλίο με μουσική υπόκρουση. 😉 Από τότε το έκανα συνήθειο, στο “Νότια των συνόρων, δυτικά του Ήλιου” έβαζα το Star-crossed Lovers που το αναφέρει πολλές φορές μέσα και άλλα του Ellington, στο “Κουρδιστό Πουλί” έβαζα Cream κλπ. Διαφωνώ μόνο για το 1Q84 το οποίο θεωρώ πολύ καλή δουλειά (παρόλο που νομίζω ότι κάνει μια μικρή “κοιλιά” στο 3ο βιβλίο) σε σχέση με το “Σπούτνικ Αγαπημένη” που δεν με συγκίνησε ιδιαίτερα. Αν σου αρέσει ο Μουρακάμι δοκίμασε να διαβάσεις Marquez (αν δεν το έχεις επιχειρήσει ήδη), είναι και αυτός στο “κλαμπ” του μαγικού ρεαλισμού. Είμαι σίγουρη ότι θα σ’αρέσει!

Σχολιάστε!